Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), Türkiye’de tutuklu bulunan Osman Kavala’nın ikinci yasal başvurusuna ilişkin önemli bir karar açıkladı. Mahkeme, Kavala’nın tutukluluk sürecinde ve yargılanma aşamasında Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin çeşitli maddelerinin ihlal edildiğine hükmetti. Bu karar, Kavala’nın en kısa sürede serbest bırakılması yönünde açık çağrılar içeriyor ve Avrupa Konseyi’nin denetim mekanizması tarafından da yakından takip ediliyor.
Mahkemenin 17 yargıçtan oluşan büyük dairesi, tutukluluğun hak ihlali olduğu sonucuna varırken, ayrıca Osman Kavala’ya yönelik ağırlaştırılmış müebbet hapis cezalarının ve yargılanma sürecinin adil yargılanma hakkını zedelediği değerlendirilmiş durumda. Bu kapsamda, Kavala’nın derhal serbest bırakılması ve yaşanan mağduriyetin giderilmesi adına 70 bin euro manevi tazminata hükmedildi. Mahkemenin kararı, doğrudan bağlayıcılığı ile taraflar açısından tescillenmiş olup, itiraz edilemez bir nitelik taşıyor.
Geçmişte 2019 yılında alınan ve Kavala’nın siyasi nedenlerle tutuklandığı yönündeki kararın ardından Ankara, bu karara karşı çıkarak tazminat ve yerel mahkeme kararını temyiz etmişti. Ancak AİHM’nin kararını değiştirme girişimleri başarısız olmuş ve kararlar uluslararası hukuk açısından büyük bir önem kazanmıştı. Kavala’nın tutukluluğu ve yargılanması, yeni kararlarla birlikte uluslararası hukuk ve insan hakları ilkeleriyle uyumlu hale getirilmeye çalışılıyor. Son olarak, Anadolu Kültür Vakfı’nın yönetim kurulu başkanı olan Kavala, 2017 yılından beri cezaevinde tutuluyor, bu süreçte ülke içi ve uluslararası tepkiler de yoğunlaşmıştı.
